Skip to content

Anasayfa arrow Türkçe Kitaplar arrow Uluslararası Hukukta Hükümet Dışı Kuruluşlar
Uluslararası Hukukta Hükümet Dışı Kuruluşlar

Kemal BaÅŸlar
USAK Yayınları, Nisan 2005

Kitap, Berlin Duvarının yıkılmasının ardından sınır tanımayan bir geniÅŸleme içerisine giren “küresel sivil toplum” hareketinin uluslararası hukuku nasıl ve ne yönde deÄŸiÅŸtirmeye çalıştığını irdelemekte; devlet dışı aktörlerin de katılımıyla yeniden ÅŸekillenen uluslararası iliÅŸkiler ve ulus-ötesi hukuka iÅŸkin farklı bir perspektif sunmaktadır.

İÇİNDEKİLER
Önsöz ............................................................................................................ v
Kısaltmalar.................................................................................................xiii
GİRİŞ............................................................................................................ 1
1. BÖLÜM
KAVRAMSAL ÇERÇEVE
1. Terminoloji Sorunu.............................................................................. 11
2. Tanım Sorunu ....................................................................................... 23
3. Hükümet Dışı KuruluÅŸların Sınıflandırılması .................................. 33
3.1 İşlevsel Açıdan ..................................................................................... 36
3.2 Hizmet Alanı Açısından ................................................................... …38
3.3 Finansal Kaynaklarının Temini Açısından ....................................... ...38
3.4 Üye Profili Açısından....................................................................... …39
3.5 Amaçsal Açıdan ............................................................................... …40
3.6 Organizasyon Åžekli Açısından ......................................................... …41

2. BÖLÜM
TARİHSEL VE KURAMSAL ARKAPLAN

1. Tarihsel Arka plan................................................................................. 45
1.1. Milletler Cemiyeti Öncesi Dönem (1775-1920)............................... …46
1.2. Milletler Cemiyeti Dönemi (1920-1945).......................................... …52
1.3. BirleÅŸmiÅŸ Milletler Dönemi (1945-)................................................. …57
2. Küresel Sivil Toplum ve Uluslararası Hukuk .................................. 64
3. Demokratik Eksiklik ve Uluslararası Hukuk.................................... 74

3. BÖLÜM
ULUSLARARASI HÜKÜMET DIÅžI KURULUÅžLARIN
ROL VE ETKİNLİKLERİ
1. Kamuoyu OluÅŸturma Aracı Olarak Hükümet Dışı KuruluÅŸlar....... 87
2. Uluslararası Hukukun Oluşumuna Katkıları .................................... 99
3. Yargısal Süreçlere Katılım: “Amicus Curiae” ............................... 106
3.1 Uluslararası Adalet Divanı ............................................................. …107
3.2 Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi.................................................. ….110
3.3 Dünya Ticaret Örgütü AnlaÅŸmazlıkların Halli Mekanizması......... …112
3.4 Avrupa Toplulukları Adalet Divanı................................................ …116
3.5 Uluslararası Ceza Mahkemesi ........................................................... 116
3.6 Inter-Amerikan İnsan Hakları Mahkemesi ..................................... ...117
3.7 DiÄŸer Mahkeme ve Organlar ............................................................. 118
4. UyuÅŸmazlıkların Yargı Dışı Barışçı Yöntemlerle Çözümü
ve Barışı Destekleme Operasyonları ............................................... …119
5. Uluslararası Kuruluşlara Bilgi ve Belge Sağlama ......................... 122
6. Kurallarının Uygulanması ve İzlenmesi ......................................... 125
7. İnsancıl Yardım Operasyonları ........................................................ 132
4. BÖLÜM
HÜKÜMET DIÅžI KURULUÅžLARIN
ULUSLARARASI KURULUŞLARLA İLİŞKİLERİ
1. BirleÅŸmiÅŸ Milletler ............................................................................. 137
1.1 Ekonomik ve Sosyal Konsey.......................................................... ….138
1.2 Güvenlik Konseyi........................................................................... ….146
1.3 Genel Kurul .................................................................................... …148
1.4 BirleÅŸmiÅŸ Milletlerin Alt Organları ............................................... ….150
2. Avrupa Konseyi.................................................................................. 155
3. UNESCO............................................................................................. 159
4. Uluslararası Çalışma TeÅŸkilatı ........................................................ 161
5. Dünya Bankası ................................................................................... 163
6. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı ......................................... 165
7. Dünya Ticaret Örgütü ....................................................................... 166
8. Avrupa BirliÄŸi..................................................................................... 167
9. Avrupa Güvenlik ve İşbirliÄŸi TeÅŸkilatı ........................................... 169

5. BÖLÜM
ULUSLARARASI HUKUKTA DEVLET DIÅžI AKTÖRLER
1. “Devlet Dışı Aktör” Kavramı........................................................... 173
2. Papalık ................................................................................................. 180
3. Malta Egemen Düzeni........................................................................ 182
4. Uluslararası Kızılhaç TeÅŸkilatı ......................................................... 188
5. Çokuluslu Ortaklıklar ve Ulusötesi Åžirketler ................................. 191
6. Ulusal KurtuluÅŸ Hareketleri.............................................................. .197
7. Ulusötesi Suç Örgütleri ..................................................................... 198
8. Bireyler ve Etnik Gruplar.................................................................. .200
9. Sonuç ................................................................................................... .202
6. BÖLÜM
ULUSLARARASI HÜKÜMET DIÅžI KURULUÅžLARIN
HUKUKSAL STATÜSÜ
1. Uluslararası Hukuk KiÅŸiliÄŸinin ÖÄŸeleri .......................................... 206
1.1 AntlaÅŸma Yapma Ehliyeti............................................................... …206
1.2 Yargısal veya Yarı-Yargısal Süreçlere Katılım............................. ….214
1.3 Dokunulmazlık ve Ayrıcalık Sahibi Olma ..................................... …222
1.4 Sorumluluk Sahibi Olma ................................................................ …226
2. Hükümet Dışı KuruluÅŸların Uluslararası Hukuk KiÅŸiliÄŸi ............. 237
SONUÇ YERİNE
Vestfalya-Sonrası Dönemde Hükümet Dışı KuruluÅŸlar..................... 247
SEÇİLMİŞ KAYNAKÇA .................................................................... 263
 
< Önceki

USİDER - Uluslararası Sivil Toplumu destekleme ve Geliştirme Derneği
Copyright © 2006 - 2008 www.usider.org. Tasarım www.idealyazilim.net